تفسیر نمونه

شان  نزول : جمعی از مفسران گفته اند هنگامی که اسماء بنت عمیس همسر جعفر بن ابی طالب با شوهرش از حبشه به دیدن همسران پیامبر صلی الله علیه و آله آمده یکی از نخستین سوالاتی که مطرح کرد این بود : آیا چیزی از آیات قرآن درباره زنان نازل شده است ؟ آنها در پاسخ گفتند : نه . اسماء به خدمت پیامبر آمد عرض کرد : ای رسول خدا جنس زن گرفتار خسران و زیان است . پیامبر فرمود: چرا ؟عرض کرد به خاطر اینکه در اسلام و قرآن فضیلتی درباره آنها همانند مردان نیامده است . اینجا بود که آیه فوق نازل شد .

تفسیر : شخصیت و ارزش زن در اسلام به دنبال بحثهائی که  درباره وظایف همسران پیامبر در آیات گذشته ذکر شده است در آیه مورد بحث ، سخنی جامع و پرمحتوی درباره همه زنان و مردان و صفات برجسته آنها بیان شده است و ضمن برشمردن ده وصف از اوصاف اعتقادی و اخلاقی و عملی آنان ، پاداش عظیم آنها را در پایان آیه برشمرده است . بخشی از این اوصاف دهگانه از مراحل ایمان سخن می گوید :مردان مسلمان و زنان مسلمان و مردان مومن و زنان مومنه و مردانی که مطیع فرمان خدا هستند و زنانی که از فرمان حق اطاعت می کنند گرچه بعضی از مفسران اسلام و ایمان را در آیه فوق به یک معنی گرفته اند ولی پیدا است که این تکرار نشان می دهد  منظور از آنها دو چیز متفاوت است و اشاره به همان مطلبی است که در آیه 14 سوره حجرات آمده است که : اعراب گفتند ما ایمان آوردیم بگو : هنوز ایمان نیاورده اید بلگه بگوئید اسلام آورده ایم و ایمان هنوز در اعماق قلب شما نفوذ نکرده است ؛ اشاره به این که اسلام همان  اقرار به زبان است که انسان را در صف مسلمین قرار می دهد و مشمول احکام آنها می کند . ولی ایمان تصدیق به قلب و دل است . در روایات اسلامی نیز به همین تفاوت اشاره شده است .